Ujawnianie w księdze wieczystej praw do nieruchomości w wyniku dziedziczenia – ułatwienia

Od 17 marca 2026 r. wchodzi w życie nowelizacja ustawy Prawo o notariacie, która uprości procedurę ujawniania w księdze wieczystej nowego właściciela nieruchomości, którym stał się w wyniku dziedziczenia. Zmiana umożliwi składanie za pośrednictwem notariusza elektronicznych wniosków o wpis do księgi wieczystej. Rozwiązanie to dotyczy sytuacji, gdy dziedziczenie zostało potwierdzone aktem poświadczenia dziedziczenia.

Ujawnianie w księdze wieczystej praw do nieruchomości w wyniku dziedziczenia. Jak było do tej pory?

Dotychczas po sporządzeniu aktu poświadczenia dziedziczenia notariusz zawiadamiał sąd wieczystoksięgowy o zmianie właściciela nieruchomości. Wynikało to z art. 36 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece.

Po otrzymaniu zawiadomienia sąd dokonywał w księdze wieczystej wpisu ostrzeżenia o niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze z rzeczywistym stanem prawnym. Następnie spadkobierca musiał samodzielnie złożyć wniosek o wpis prawa własności do księgi wieczystej oraz uiścić opłatę sądową w wysokości 150 zł (art. 42 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych).

Ułatwienia od 17 marca 2026

Nowelizacja wprowadza art. 95ga ustawy Prawo o notariacie, zgodnie z którym po sporządzeniu aktu poświadczenia dziedziczenia notariusz, na wniosek spadkobiercy lub zapisobiercy windykacyjnego, sporządza protokół zawierający żądanie dokonania wpisu w księdze wieczystej własności nieruchomości, użytkowania wieczystego nieruchomości lub spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Protokół obejmuje również oświadczenie spadkobiercy lub zapisobiercy windykacyjnego o znanych mu prawach do nieruchomości, położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które wchodzą w skład spadku i są objęte żądaniem wpisu do księgi wieczystej.

W praktyce oznacza to, że wniosek o wpis do księgi wieczystej może zostać złożony podczas czynności notarialnej.  Spadkobierca lub zapisobierca windykacyjny nie będzie musiał składać go samodzielnie.

Podsumowanie

Wprowadzone rozwiązanie może przyczynić się do przyspieszenia postępowań wieczystoksięgowych oraz ograniczenia formalności po stronie spadkobierców i zapisobierców windykacyjnych. Wniosek o wpis do księgi wieczystej będzie można złożyć już na etapie czynności notarialnej. Należy jednak pamiętać, że złożenie wniosku przez notariusza nie jest obowiązkowe – następuje ono wyłącznie na wniosek.

radczyni prawna Aneta Okurowska

więcej na temat prawa spadkowego

Źródła

Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 341).

Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1001 z późn. zm.).

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1228 z późn. zm.).